Rozliczenie podatku dochodowego od przychodów uzyskanych za poprzedni rok należy przeprowadzić do 30 kwietnia 2026 r. Zanim jednak będzie można wprowadzić wymagane informacje, należy wybrać właściwy formularz. Decyzja ta może wydawać się prosta, jednak ze względu na dużą liczbę opcji wiele osób ma z tym problemy. Nie można również zapominać, że od wyboru formularza zależy wysokość zobowiązania, jakie trzeba będzie ponieść wobec fiskusa.
- Na co wpływa wybór formularza PIT?
- PIT 37 dla pracowników i emerytów
- PIT 36 nie tylko dla przedsiębiorców
- PIT 36L przy opodatkowaniu liniowym
- Czy można złożyć więcej deklaracji PIT?
- Rozliczenie online z programem e-pity
Zamiast więc ryzykować, że rozliczysz się na nieprawidłowym formularzu, co wiązałoby się ze składaniem korekty lub przez nieprzemyślany wybór stracisz możliwość skorzystania z ulg, zacznij od lektury dalszej części artykułu. Wyjaśniamy w nim najważniejsze różnice między trzema najczęściej wybieranymi deklaracjami w Polsce oraz podpowiadamy, jak bez wychodzenia z domu łatwo rozliczyć formularz z darmowym programem e-pity.
Na co wpływa wybór formularza PIT?
Wybór odpowiedniego formularza ma istotny wpływ na wysokość podatku, dostęp do ulg i odliczeń oraz możliwość skorzystania z preferencyjnych form rozliczenia (np. wspólne rozliczenie z małżonkiem). O tym, który wariant jest właściwy dla podatnika, nie decyduje branża, w jakiej działa ani wykonywany zawód. Kluczowe są dwa czynniki: wybrana forma opodatkowania i sposób uzyskiwania przychodu.
Inny formularz stosuje się w przypadku odprowadzania zaliczek przez płatnika (pracodawcę, zleceniodawcę, ZUS), a inny dla podatników, którzy robili to samodzielnie. Drugi z czynników dotyczy sposobu opodatkowania przychodów w rozliczanym roku podatkowym. Skala podatkowa, podatek liniowy czy nawet ryczałt ewidencjonowany wymagają skorzystania z innego formularza. Jeżeli na tym etapie dojdzie do popełnienia błędu, obowiązek podatkowy wciąż będzie wisiał na podatniku, a dodatkowo będzie musiał złożyć korektę. W skrajnych przypadkach może to również prowadzić do utraty ulg i odliczeń, z których nie da się skorzystać po terminie złożenia deklaracji. Jeżeli więc pojawią się jakiekolwiek wątpliwości związane z wyborem formularza PIT, najlepiej skorzystać z kreatora dostępnego w programie e-pity lub skonsultować temat z księgowym.
PIT 37 dla pracowników i emerytów
Od wielu lat miano najczęściej składanej deklaracji w Polsce należy do formularza PIT 37. PIT 2026 za ubiegły rok powinny nim rozliczyć osoby, za które zaliczki na podatek zostały już odprowadzone w trakcie roku przez płatnika. Korzystają z niego pracownicy zatrudnieni na umowę o pracę, wykonawcy umów o dzieło i zlecenie, emeryci, renciści i inne osoby (pobierające zasiłki, otrzymujące stypendia, twórcy uzyskujący przychody z praw autorskich). Jedyny warunek, jaki trzeba wówczas spełnić, aby rozliczenie PIT zostało przeprowadzone prawidłowo, to opodatkowanie wszystkich przychodów skalą podatkową.
Program do PIT daje możliwość rozliczenia z uwzględnieniem dwóch obowiązujących progów: 12% dla dochodu do 120 000 zł i 32% dla wszystkich nadwyżek. Kwota wolna od podatku wynosi 30 000 zł, a kwota zmniejszająca podatek w formularzu PIT-37 to obecnie 3 600 zł rocznie. Istotnym udogodnieniem dla użytkowników darmowej aplikacji, którą można pobrać na dysk lub rozliczyć PIT online, jest wbudowany katalog ulg. Dzięki niemu użytkownik może łatwo uwzględnić ulgę prorodzinną, internetową, termomodernizacyjną i inne zgodnie z preferencjami. Warto pamiętać, że nawet przy zerowym PIT, który obejmuje przede wszystkim osoby do 26. roku życia, w przypadku uzyskania przychodów powyżej limitu ustalonego na 85 528 zł, zachodzi konieczność złożenia deklaracji.
PIT 36 nie tylko dla przedsiębiorców
Tak samo, jak umowa o pracę kojarzy się z PIT-37, tak PIT 36 kojarzony jest z przedsiębiorcami prowadzącymi własną działalność gospodarczą. W praktyce jednak formularz dostępny jest również dla innych podatników:
- osób rozliczających się według skali podatkowej,
- podatników samodzielnie wpłacających zaliczki na podatek dochodowy,
- osób uzyskujących przychody z pracy dla zagranicznego pracodawcy,
- rodziców rozliczających dochody wspólnie z małoletnimi dziećmi,
- przedsiębiorców rozliczających najem, o ile nieruchomość stanowi składnik majątku firmy.
Działalność gospodarcza rozliczana na formularzu PIT-36 może mieć różne formy, czego przykładem jest JDG, spółka cywilna, spółka jawna osób fizycznych lub spółka partnerska opodatkowana skalą.
PIT 36L przy opodatkowaniu liniowym
Inaczej wygląda sytuacja, jeżeli przedsiębiorca zdecydował się na stosowanie podatku liniowego. Wszystkie przychody z działalności gospodarczej opodatkowane są wówczas stałą stawką w wysokości 19%. Przy wysokich zyskach jest to opłacalne, ponieważ stawka obowiązuje niezależnie od wysokości dochodu. Wybór tej formy wymaga jednak złożenia oświadczenia w formie pisemnej, które należy złożyć do urzędu skarbowego najpóźniej do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym firma uzyskała pierwszy przychód w danym roku. Jeżeli jednak forma opodatkowania jest kontynuowana w kolejnych latach, proces przebiega w sposób automatyczny, a ewentualne oświadczenie należy złożyć dopiero w przypadku wprowadzania zmiany.
Liniowy PIT 36L to atrakcyjna forma opodatkowania, jeżeli działalność gospodarcza przynosi duże dochody. Nie ma wówczas ryzyka wpadnięcia w drugi próg skali, który dla porównania wynosi aż 32%. Niestety, nie jest to rozwiązanie pozbawione wad. Największą dla przedsiębiorców przyzwyczajonych do prowadzenia JDG rozliczanej na skali podatkowej jest brak możliwości wspólnego rozliczania z małżonkiem czy jako samotny rodzic. Mocno zawężono dostępne odliczenia. Przyjmuje się, że przy dochodach poniżej 120 000 zł rocznie podatek liniowy będzie w większości przypadków nieopłacalny, a lepszą optymalizację można uzyskać dzięki wybraniu skali, która oferuje 30 000 zł kwoty wolnej i większą liczbę ulg.
Czy można złożyć więcej deklaracji PIT?
Złożenie kilku deklaracji PIT jest jak najbardziej możliwe, a niejednokrotnie stanowi obowiązek podatnika. Wynika to z założenia, że jednej formie opodatkowania odpowiada jeden formularz. W przypadku osób, które mają po kilka źródeł przychodów i są one różnie opodatkowane, należy więc złożyć kilka odrębnych deklaracji. Popularnym przykładem takiej sytuacji jest standardowy etat na podstawie umowy o pracę, który podatnik łączy z najmem prywatnym. Wymaga to złożenia PIT-37 oraz PIT-28. Podobnie jest z prowadzeniem JDG i prywatnym wynajmowaniem nieruchomości, gdzie niezbędne jest złożenie odpowiednio PIT-36 i PIT-28.
Obowiązek złożenia dodatkowej deklaracji dotyczy również wszystkich podatników, których roczny dochód jest wyższy niż 1 000 000 złotych. Należy wówczas zapłacić 4% daninę solidarnościową od wszystkich nadwyżek powyżej wspomnianej kwoty i złożyć deklarację DSF-1. Ostateczny termin jest taki sam jak dla pozostałych omawianych w artykule deklaracji, czyli 30 kwietnia 2026 r. Ciekawie wygląda sytuacja, w której spadkobiercy zarządzają przedsiębiorstwem zmarłego. Zamiast standardowych druków należy wówczas sięgnąć po ich warianty z dodatkowymi oznaczeniami, czyli PIT-36S lub PIT-36LS.
Rozliczenie online z programem e-pity
Możliwość elektronicznego rozliczania PIT to najwygodniejszy i najszybszy sposób, aby złożyć zeznanie roczne. Usługa Twój e-PIT, za którą odpowiada Ministerstwo Finansów, rozwiązała problemy wielu zapominalskich podatników, którzy nie przestrzegali ustalonego terminu. W przypadku osób fizycznych brak wysłania deklaracji do 30 kwietnia skutkuje automatycznym zaakceptowaniem wstępnie wypełnionych druków. Przedsiębiorcy muszą natomiast samodzielnie uzupełnić formularze, co można wygodnie zrobić z programem e-pity. Również pozostali podatnicy powinni zainteresować się tym rozwiązaniem, gdyż zyskują wówczas możliwość uzupełnienia danych przygotowanych przez Ministerstwo Finansów o dodatkowe przychody, ulgi i niezbędne załączniki. Od razu po wysyłce deklaracji użytkownik może pobrać Urzędowe Poświadczenie Odbioru (UPO).